Nhiều gia chủ và chủ đầu tư vẫn còn e ngại rằng tường xây bằng bê tông khí chưng áp (AAC) dễ bị nứt hơn các loại vật liệu truyền thống. Tuy nhiên, thực tế cho thấy hiện tượng nứt tường không phụ thuộc hoàn toàn vào loại vật liệu xây mà chủ yếu liên quan đến cách thiết kế, thi công vật liệu chưa đúng kỹ thuật,
Vậy tường AAC có thực sự dễ bị nứt như nhiều người vẫn nghĩ? Bài viết dưới đây sẽ phân tích để làm rõ nguyên nhân và chia sẻ giải pháp giúp hạn chế hiện tượng này.
1. Tổng quan về nứt tường
Nứt tường là hiện tượng phổ biến trong các công trình xây dựng và có thể xuất hiện ngay sau khi hoàn thành công tác xây, trong giai đoạn hoàn thiện hoặc sau một thời gian đưa công trình vào sử dụng.
Hiện tượng này có thể xảy ra với hầu hết các loại vật liệu xây tường như: gạch đất sét nung, gạch bê tông cốt liệu, gạch xi măng cốt liệu hay vật liệu bê tông khí chưng áp (AAC)… Nguyên nhân chủ yếu không nằm ở bản thân vật liệu mà xuất phát từ các tác động của kết cấu, điều kiện môi trường hoặc quá trình thi công.
2. Bản chất của hiện tượng nứt tường
Về mặt cơ học, bất kỳ bức tường nào cũng sẽ phát sinh ứng suất trong quá trình làm việc. Ứng suất này có thể xuất phát từ:
– Biến dạng của hệ kết cấu chịu lực.
– Co ngót hoặc giãn nở của vật liệu.
– Chênh lệch nhiệt độ
– Tương tác giữa các loại vật liệu có đặc tính khác nhau.
Khi ứng suất phát sinh lớn hơn khả năng chịu kéo của tường, vật liệu sẽ giải phóng ứng suất bằng cách hình thành vết nứt. Do đó, nguyên nhân cốt lõi của hiện tượng nứt không hẳn nằm ở bản thân vật liệu AAC mà nằm ở ứng suất tác động lên bức tường.
Trong thực tế, nhiều vết nứt có hình dạng tương tự nhau nhưng nguyên nhân lại hoàn toàn khác nhau. Ngược lại, một nguyên nhân cũng có thể tạo ra nhiều dạng nứt khác nhau tùy kết cấu công trình. Vì vậy, việc xác định đúng nguyên nhân là bước quan trọng trước khi đưa ra giải pháp xử lý.
3. Các nguyên nhân gây nứt tường AAC và biện pháp phòng tránh
3.1 Không bố trí khe biến dạng đầu tường
Đây là một trong những nguyên nhân phổ biến nhất gây nứt tường AAC trong các công trình dân dụng và công nghiệp.
Nguyên nhân
Theo nguyên lý thiết kế, tường AAC là tường không chịu lực. Khi dầm hoặc sàn phía trên làm việc, kết cấu luôn tồn tại độ võng nhất định dưới tác dụng của tải trọng.
Nếu đầu tường xây sát với dầm mà không bố trí khe biến dạng, khi dầm võng xuống sẽ truyền tải trực tiếp lên tường. Lúc này bức tường vốn không được thiết kế để chịu tải trọng kết cấu sẽ trở thành một bộ phận chịu lực cùng với khung công trình.Ứng suất nén và ứng suất kéo phát sinh sẽ khiến tường xuất hiện các vết nứt, thường tập trung ở khu vực đầu tường hoặc gần góc cửa.
Một vài trường hợp sử dụng vữa mác cao chèn đầu tường hoặc dùng gạch đỏ xây chèn vào vị trí này gây ra hiện tượng nứt.
Biện pháp phòng tránh
– Ngay từ giai đoạn thiết kế cần bố trí khe biến dạng phù hợp giữa đầu tường và dầm.
– Trong quá trình thi công không nên xây chèn cứng sát dầm. Chèn khe bằng vật liệu đàn hồi như vữa đàn hồi EBLOCK hay Foam PU (Polyurethane Foam) theo đúng chỉ dẫn kỹ thuật. Thông thường với tiên lượng có biến dạng lớn, cần chừa khe hở đầu tường khoảng 20mm (nhưng phải lớn hơn độ võng dầm)
Việc xử lý đúng khe biến dạng giúp kết cấu và tường làm việc độc lập, hạn chế truyền ứng suất gây nứt.
3.2 Không xử lý khe tiếp giáp giữa tường AAC và vật liệu khác
Nguyên nhân
Trong một công trình, tường AAC thường tiếp giáp với nhiều loại vật liệu khác nhau như: cột bê tông, dầm bê tông, tường gạch đất sét nung, tường gạch bê tông cốt liệu…
Mỗi loại vật liệu đều có: Hệ số giãn nở nhiệt khác nhau, mức độ co ngót khác nhau và trong quá trình sử dụng, khi nhiệt độ hoặc độ ẩm thay đổi, các vật liệu sẽ biến dạng không đồng đều.
Cơ chế của vết nứt là do sự co khô, co giãn nhiệt của hai vật liệu khác nhau, hoặc có sự rung chấn của kết cấu. Hình thái vết nứt thường là những vết nứt nhỏ, chạy dọc theo các khe tiếp xúc.
Biện pháp phòng tránh
Để hạn chế hiện tượng này cần:
– Thiết kế khe biến dạng tại vị trí tiếp giáp, giữa hai vật liệu có đặc tính khác nhau.
– Sử dụng giải pháp liên kết mềm như vữa đàn hồi EBLOCK hay Foam PU theo hướng dẫn của nhà sản xuất.
– Kết hợp dán lưới thủy tinh tại vị trí tiếp giáp, giảm đáng kể nguy cơ nứt.
3.3 Chân tường bị chuyển vị (võng)
Nguyên nhân
Trong quá trình làm việc, sàn hoặc kết cấu đỡ bên dưới có thể phát sinh hiện tượng võng hoặc chuyển vị do tải trọng sử dụng. Khi chân tường nằm trên các vị trí có độ võng khác nhau, bức tường sẽ chịu ứng suất kéo và dễ hình thành vết nứt.
Đây là dạng nứt phát sinh do chuyển vị của kết cấu, không phải do bản thân vật liệu xây tường.
Biện pháp phòng tránh
Nếu dự báo trước khu vực chân tường có khả năng phát sinh chuyển vị, có thể áp dụng một số giải pháp sau:
– Bố trí khe biến dạng dọc tại vị trí dự kiến có sự chênh lệch chuyển vị của chân tường, giúp chia bức tường thành các phần làm việc độc lập và giảm ứng suất tập trung.
– Sử dụng lớp liên kết mềm dưới chân tường, chẳng hạn như tấm bitumen hoặc tấm nhựa PE, nhằm giảm truyền ứng suất kéo từ kết cấu lên tường khi chân tường chuyển vị.
– Gia cường mạch vữa ở hàng gạch thứ nhất và thứ hai (không tính mạch chân tường) bằng thép tròn hoặc vật liệu gia cường phù hợp để tăng khả năng chịu ứng suất kéo theo phương đứng của tường.
Những giải pháp trên cần được xem xét ngay từ giai đoạn thiết kế và thi công để hạn chế nguy cơ nứt do biến dạng của kết cấu.
3.4 Thi công không đúng quy trình kỹ thuật
Nguyên nhân
Bên cạnh các yếu tố về thiết kế và kết cấu, nhiều trường hợp nứt tường AAC xuất phát từ việc thi công không tuân thủ đúng quy trình kỹ thuật bao gồm:
- Sử dụng vữa không tương thích với vật liệu AAC
- Mạch vữa không được thi công đầy đủ
- Không sử dụng bay răng cưa chuyên dụng, khiến lớp vữa phân bố không đều, ảnh hưởng đến chất lượng liên kết giữa các viên xây.
- Không dán lưới thủy tinh khi thi công đường M&E
- Thi công khi gạch quá ướt, làm giảm độ bám dính của vữa và ảnh hưởng đến độ co khô của gạch cao hơn
- Không gia cường tại các vị trí góc tường hoặc góc cửa
- Lớp vữa tô quá dày, làm bề mặt vữa khô nhanh hơn lớp bên trong, sinh ra ứng suất trong lòng lớp vữa và gây nứt
Biện pháp phòng tránh
Để hạn chế các vết nứt phát sinh trong quá trình thi công, cần lưu ý:
– Sử dụng vữa xây và vữa tô chuyên dụng cho vật liệu AAC theo khuyến cáo của nhà sản xuất.
– Thi công mạch vữa đúng chiều dày và đảm bảo mạch được lấp đầy.
– Sử dụng bay răng cưa chuyên dụng để phân bố vữa đồng đều trên bề mặt viên gạch.
– Sau đi hệ thống M&E, dùng vữa xây chuyên dụng EBLOCK trám đầy, dán lưới thủy tinh trước khi tô tường.
– Kiểm soát độ ẩm của gạch trước khi thi công theo đúng hướng dẫn kỹ thuật.
– Gia cường các vị trí dễ tập trung ứng suất như góc tường, góc cửa và các khu vực chuyển tiếp.
– Thi công lớp vữa tô đúng chiều dày thiết kế, tránh tô quá dày trong một lần để hạn chế co ngót và nứt bề mặt.
Kết luận
Nứt tường là hiện tượng có thể xảy ra với bất kỳ loại vật liệu xây nào nếu thiết kế hoặc thi công không đúng kỹ thuật. Việc hiểu rõ nguyên nhân và áp dụng đúng các giải pháp ngay từ đầu sẽ giúp hạn chế tối đa nguy cơ nứt, đồng thời nâng cao chất lượng, tính thẩm mỹ và tuổi thọ của công trình.
Nếu bạn cần tư vấn về thiết kế, thi công hoặc các giải pháp kỹ thuật cho hệ tường bê tông khí chưng áp (AAC), hãy liên hệ với chúng tôi. Với kinh nghiệm của nhà sản xuất bê tông khí chưng áp hàng đầu Việt Nam, EBLOCK sẵn sàng đồng hành và cung cấp những giải pháp phù hợp, chính xác cho từng loại công trình.
———
EBLOCK – Một thương hiệu đến từ NEW ERA HOME
Liên hệ để được tư vấn:
– ☎ (+84) 28 3526 7177
– ✉️ eblock@newerahome.vn
– Đc: 60 Đặng Dung, P. Tân Định, TP. Hồ Chí Minh, Việt Nam.
